Wchodzi w życie nowe prawo: płaca minimalna 4806 zł w praktyce

§ 1. Co dokładnie się zmieniło

Wysokość płacy minimalnej nie wynika z kodeksu pracy, lecz z corocznego rozporządzenia rządu. Na 2026 r. jest to Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r., ogłoszone w Dzienniku Ustaw 15 września 2025 r. jako Dz.U. 2025 poz. 1242.

Rozporządzenie wydano na podstawie art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Zawiera trzy krótkie paragrafy:

• od 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4806 zł,
• od 1 stycznia 2026 r. minimalna stawka godzinowa wynosi 31,40 zł,
• rozporządzenie wchodzi w życie 1 stycznia 2026 r.

W odróżnieniu od lat 2023 i 2024 w 2026 r. przewidziano tylko jedną podwyżkę – kwota 4806 zł obowiązuje przez cały rok, od stycznia do grudnia.

§ 2. Jak zmieniała się płaca minimalna

Poniższe zestawienie pokazuje kolejne kwoty ustalane rozporządzeniami Rady Ministrów. Wiersz wyróżniony to stawki obowiązujące obecnie.

Kwoty na 2027 r. ustaliło rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 września 2026 r., ogłoszone w Dzienniku Ustaw 15 września 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1213). Zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2027 r.

§ 3. Kogo obejmują nowe kwoty

§ 4. Obowiązki pracodawcy i sankcje

Co musi zrobić pracodawca

• Od wynagrodzenia za styczeń 2026 r. wypłacać co najmniej nową kwotę minimalną (lub odpowiednią część przy niepełnym etacie).
• Jeżeli w umowie o pracę wpisano konkretną kwotę niższą niż 4806 zł – wręczyć pracownikowi aneks lub pisemną informację o nowej wysokości wynagrodzenia. Gdy umowa odsyła do „minimalnego wynagrodzenia”, wystarczy poinformować pracownika o zmianie.
• Jeżeli w danym miesiącu suma składników zaliczanych do płacy minimalnej jest niższa niż 4806 zł (np. z powodu nieobecności), wypłacić wyrównanie.
• Przy umowach zlecenia – potwierdzać liczbę przepracowanych godzin i wypłacać wynagrodzenie godzinowe co najmniej raz w miesiącu.

Konsekwencje naruszeń

• Wypłata wynagrodzenia niższego niż minimalne to wykroczenie z art. 282 § 1 Kodeksu pracy – grzywna od 1000 zł do 30 000 zł.
• Wypłata zleceniobiorcy mniej niż minimalna stawka za godzinę – grzywna od 1500 zł do 45 000 zł na podstawie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
• Kontrolę przestrzegania przepisów prowadzi Państwowa Inspekcja Pracy.

§ 5. Co jeszcze zmienia się razem z płacą minimalną

Kwota minimalnego wynagrodzenia jest punktem odniesienia dla wielu innych świadczeń, dlatego jej wzrost pociąga za sobą kolejne zmiany:

• Dodatek za pracę w nocy – wynosi 20% stawki godzinowej wynikającej z płacy minimalnej, więc rośnie automatycznie.
• Wynagrodzenie za przestój – nie może być niższe niż płaca minimalna (proporcjonalnie do etatu).
• Kwota wolna od potrąceń – przy potrąceniach innych niż alimentacyjne pracownikowi musi zostać co najmniej równowartość płacy minimalnej netto.
• Odszkodowanie za mobbing lub dyskryminację – nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie.
• Preferencyjne składki ZUS dla początkujących przedsiębiorców – podstawa wymiaru to 30% płacy minimalnej, czyli 1441,80 zł.

§ 6. Co zrobić, jeśli dostajesz mniej niż 4806 zł

1. Sprawdź pasek wynagrodzenia. Odejmij od kwoty brutto dodatki, których nie wlicza się do płacy minimalnej (nocny, stażowy, nadgodziny). Porównaj resztę z 4806 zł lub kwotą proporcjonalną do Twojego etatu.
2. Zbierz dokumenty. Umowa, aneksy, paski płacowe, potwierdzenia przelewów, ewidencja godzin – przy zleceniu także potwierdzenia liczby przepracowanych godzin.
3. Zwróć się do pracodawcy na piśmie. Krótko wskaż, za które miesiące i w jakiej kwocie brakuje wyrównania. Zachowaj kopię pisma.
4. Złóż skargę do Państwowej Inspekcji Pracy. Możesz zastrzec, by Twoje dane nie zostały ujawnione pracodawcy.
5. Rozważ pozew do sądu pracy. Roszczenia o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności; sprawy do 50 000 zł wnoszone przez pracownika są wolne od opłat sądowych.